PPAP submission red oranı Türk otomotiv yan sanayinde ortalama %18-22; recovery planı kritik.
AIAG-VDA FMEA Handbook 1st Edition (2019) eski 4. baskıyı tamamen değiştirdi, AP formatı yerleşti.
Bursa Tier-2 tedarikçi 4 haftalık disiplinli recovery planı ile PPAP onayı aldı, 1.8M EUR iş kaybı önlendi.
Vaka senaryosu
Bursa OSB'de 180 çalışanlı metal şasi parçası üreticisi (Tier-2). OEM müşterisi: Tofaş (Stellantis). Parça: ön süspansiyon braketi. PPAP submission Level 3 talep edildi. Tedarikçi 6 hafta hazırlık sonrası 22 dokümanlık paketi gönderdi. 14. günde müşteri SQA'dan red notice geldi — 5 ana eksiklik listelendi. Risk: red kalıcı olursa parça sourcing alternatife geçer (1.8M EUR/yıl iş kaybı), referansa zarar gelir, diğer programlar etkilenir. CEO acil müdahale komitesi kurdu.
5 ana eksiklik — sebep analizi
(1) MSA eksik: Sadece kalınlık karakteristiği için Gage R&R sunulmuş; OEM 8 kritik karakteristik için MSA istemişti. Sebep: spec drawing'deki 'CC' (Critical Characteristic) işaretleri yanlış yorumlanmış. (2) Cpk gönderildi, Ppk istenmiş: Initial submission için Ppk zorunluyken Cpk hesaplanmış. (3) PFMEA risk skorları AIAG-VDA 1st Edition formatında değil — eski AIAG 4. baskı kullanılmış. (4) Dimensional inspection report 30 parça yerine 100 parça istenmiş (Level 3 gerekliliği). (5) Control plan ile PFD (Process Flow Diagram) arasında 4 step uyumsuzluğu — proseste 4 yeni adım var, dokümanlara yansımamış.
Hafta 1: Gap analysis + müşteri ile diyalog
Pazartesi-Salı: müşteri SQA ile 90 dk Teams toplantısı. Her eksiklik tek tek netleştirildi. Müşteri 'sevkıyat bekliyoruz, recovery plan 4 hafta verir misiniz?' dedi — onay alındı. Çarşamba-Cuma: iç kaynaklar: kalite müdürü full-time atandı, üretim mühendisi part-time. Outsourced destek: TÜRKAK akreditasyonlu metroloji lab MSA için, AIAG eğitimli external consultant FMEA için. Detaylı 4 haftalık RACI matriks Excel'de paylaşıldı.
Hafta 2: MSA + dimensional çalışmaları
8 kritik karakteristik için Gage R&R çalışması — 10 parça × 3 operatör × 3 deney sistemi. 2 karakteristik (yüzey kalitesi, geometri tolerance) için ANOVA method gerekti. Sonuç: 6 karakteristik <%10, 2 karakteristik %15-22 (koşullu kabul, müşteri onayı istenecek). Dimensional inspection 100 parça (Level 3) ISO 17025 akredite metroloji lab'da CMM ile yapıldı. Raporlar AIAG PPAP standart formatında düzenlendi. Hafta sonu iç gözden geçirme toplantısı — 2 dokümanda revizyon.
Hafta 3: FMEA + Control Plan + PFD güncelleme
AIAG-VDA FMEA 1st Edition (2019) formatına geçiş — 6 adımlı yapı (Planning, Structure, Function, Failure, Action, Optimization). External consultant 3 günlük workshop yaptı, 24 failure mode değerlendirildi. AP (Action Priority) high/medium/low formatı. Process flow diagram güncellendi (4 yeni adım eklendi: secondary deburring, ultrasonic cleaning, dimensional 100% optic inspection, packaging quality check). Control plan tüm 24 karakteristik için sample size + frequency + reaction plan ile yenilendi. Doküman versiyonları tek 'PPAP_Resubmission_v2.0' paketinde toplandı.
Hafta 4: İç onay + resubmission
Pazartesi: iç audit (kalite müdürü + production manager + üretim mühendisi). 3 minor finding (PFMEA referans numara düzeltme, control plan format detay, MSA rapor başlık) — 4 saatte düzeltildi. Salı: CEO onayı + final review. Çarşamba: resubmission paketi (54 sayfa) müşteri portalına yüklendi. Perşembe: müşteri SQA tarafından preliminary review, hiç major comment yok. Cuma: PPAP onayı geldi — 'Approved with Annotation' (2 karakteristikte koşullu kabul). Parça sevkıyat onayı alındı. Toplam recovery süresi: 22 iş günü.
Çıkarılan dersler ve sistemik iyileştirmeler
Yönetim sistemi seviyesinde uygulanan değişiklikler: (1) PPAP checklist KaliteJet QMS'ye entegre — submission öncesi 47 maddelik otomatik kontrol. (2) Yeni PPAP başlatılırken müşteri SQA ile kick-off meeting zorunlu — 'expectations alignment'. (3) MSA programı her CC için yıllık plan, otomatik tetikleyici. (4) FMEA güncel format eğitimi yıllık (AIAG-VDA değişiklikleri için). (5) Internal PPAP audit (bağımsız 2. göz) submission öncesi zorunlu. (6) Müşteri özelinde 'PPAP requirement matrix' bilgi tabanı — OEM-spesifik farklar yakalanır.
Özet çıkarımlar
- PPAP red'i 4 hafta disiplinli planla recovery edilebilir.
- Müşteri SQA ile erken diyalog kritik — recovery onayı al.
- AIAG-VDA FMEA 1st Edition (2019) eski 4. baskıyı tamamen değiştirdi.
- MSA her kritik karakteristik için zorunlu — spec drawing'deki CC işaretlerini doğru oku.
- Initial submission için Cpk değil, Ppk hesapla.
- Resubmission öncesi iç audit (bağımsız 2. göz) süreci kurtarır.
Sıkça Sorulan Sorular
AI ve arama motorlarının doğrudan çekebileceği soru-cevap bloğu.
- PPAP reddedildiğinde ne kadar süre tanınır?
- OEM'in politikasına bağlı, tipik 2-6 hafta. Tofaş, Ford Otosan, Toyota gibi büyük OEM'ler resmi 'recovery plan' isteyebilir — tedarikçi 5 iş günü içinde plan sunar, OEM onaylar. Plan onaylandıktan sonra sürede kalmak önemli — gecikme parça sourcing'i alternatife çevirebilir. Şeffaf raporlama: haftalık progress update ile müşteri güvenini koruyun.
- AIAG-VDA FMEA eski 4. baskıdan farkları nelerdir?
- Temel farklar: (1) 6 adımlı yapı (eski 5 adım). (2) RPN (Risk Priority Number) yerine AP (Action Priority — H/M/L). (3) Structure Analysis ve Function Analysis ayrı adımlar. (4) Optimization (Step 6) eylem planı + dokümantasyon zorunlu. (5) Form layout tamamen yeni. AIAG resmi olarak 2022'den itibaren eski 4. baskıyı kabul etmiyor — IATF 16949 denetimde de yeni format zorunlu.
- MSA red'i sebep olur mu?
- Doğrudan red sebebi değil ama 'koşullu kabul' veya 'pending evaluation' statüsüne neden olur. Müşteri MSA sonucu %30 üstüyse genelde 30-60 gün içinde iyileştirme + tekrar MSA ister. Bu süreçte parça gönderim olabilir ama sürekli koşullu. 3 ardışık koşullu MSA = ciddi müşteri konularına dönüşür. KaliteJet otomatik MSA tracking ile bu riski minimize eder.
Kaynakça
Bu yazı aşağıdaki uluslararası kaynaklardan sentezlenip Türkiye mevzuat bağlamına uyarlanmıştır. Doğrudan çeviri yapılmamıştır.
- AIAG PPAP 4th Edition. Automotive Industry Action Group. https://www.aiag.org/quality/automotive-core-tools/ppap (erişim: 2026-05-19)
- AIAG-VDA FMEA Handbook 1st Edition. AIAG & VDA. https://www.aiag.org/quality/automotive-core-tools/fmea (erişim: 2026-05-19)
- IATF 16949:2016 Standard. International Automotive Task Force. https://www.iatfglobaloversight.org/ (erişim: 2026-05-19)
- AIAG MSA Manual 4th Edition. Automotive Industry Action Group. https://www.aiag.org/quality/automotive-core-tools/msa (erişim: 2026-05-19)
- TAYSAD Otomotiv Yan Sanayi Sektör Raporu 2025. TAYSAD. https://www.taysad.org.tr/ (erişim: 2026-05-19)
- Tofaş Tedarikçi Kalite El Kitabı (kamu sürümü). Tofaş Türk Otomobil Fabrikası. https://www.tofas.com.tr/Tr/Tedarikciler/ (erişim: 2026-05-19)